Kỹ năng trong buồng lái

Kỹ năng trong buồng lái rất quan trọng và thuộc nhóm những bài học đầu tiên của mỗi khóa học lái xe. Đó là những thao tác cơ bản về điều khiển xe và giữ an toàn trên đường.

Những trường dạy lái xe tốt hay, những thầy dạy có kinh nghiệm sẽ hướng dẫn cụ thể, chi tiết về những kỹ năng trong khoang lái này.

Việc học tốt từ đầu những kỹ năng cần thiết khi ngồi ở ghế lái sẽ giúp học viên nhiều khi thi và sau khi lấy bằng. Một là, nó sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến thói quen và cách lái xe an toàn của các bác sau này. Hai là, nếu chúng ta nắm chắc thao tác cơ bản thì sẽ giúp giảm thời gian học các kỹ năng khó, và có thêm thời gian thực hành thực tế trên xe nhiều hơn, không bị lúng túng khi đi tìm các thông tin, và nhờ đó có thể điều khiển xe một cách dễ dàng.

Giờ tôi sẽ đi vào cụ thể hơn...

Kỹ năng trong buồng lái là gì?

Đơn giản, đó là những thao tác cần thiết khi tài xế phải thực hiện khi ngồi vào ghế lái. Kỹ năng trong buồng lái bao gồm:

  • Ghế ngồi
  • Gương
  • Vô lăng
  • Cửa
  • Dây an toàn

Để dễ nhớ hơn các bác nhớ chữ cái GG VCD. Tôi sẽ trình bày từng nội dung trong phần dưới đây.

Ghế ngồi.

Sau khi bước lên xe, thì có lẽ việc đầu tiên cần làm là chỉnh ghế ngồi cho phù hợp với mình.

Điều quan trọng nhất của ghế ngồi lái là tạo sự thoải mái của chân khi đạp, và tư thế không bị gò bó gây ra nhức mỏi hay tê cứng trong quá trình lái xe.

Chỉnh ghế lái trên ô tô

Chỉnh ghế ngồi tiến lùi trước sau

Ở dưới mỗi ghế lái (và ghế phụ) có đoạn thép tròn nhỏ uốn theo chiếc ghế, các bác cho tay xuống kéo thanh sắt đó lên và di chuyển chiếc ghế tiến lùi sao cho chân thấy thoải mái hoạt động đạp bàn chân.

Chỉnh ghế ngả trước sau

Phía bên trái phần mặt ghế và lưng ghế thường có thanh bằng nhựa, dùng tay kéo lên và dùng lưng để điều chình cho ghế thẳng lên hoặc ngả về phía sau sao cho tư thế ngồi được thoải mái và lý tưởng nhất.

Với xe hiện đại có ghế chỉnh điện, ta chỉ việc đẩy công tắc về phía trước hoặc phía sau thì ghế sẽ tự di chuyển và dời tay ra thì ghế sẽ dừng lại ở vị trí mình mong muốn và thấy thoải mái.

Có những xe nhớ được vị trí lái, thì các bác chỉ cần lưu vị trí của mình ở đó. Sau này khi ngồi lại chỉ cần ấn số mình đã lưu là ghế sẽ tự động chạy vào vị trí đã ghi nhớ. Như vậy rất tiện lợi phải không? Càng ngày công nghệ càng cao, các hãng xe mang đến sự tiện nghi đến cho chúng ta một cách hoàn hoàn nhất.

Phần tựa đầu trên ghế

Chỉnh tựa đầu ghế đúng cáchTưởng chừng đây là phần không mấy quan trọng nhưng lại có tác dụng làm giảm chấn thương cổ nếu chẳng may xảy ra va chạm từ phía sau xe.

Về độ cao phần tựa đầu, cần điều chỉnh sao cho tâm phần tựa đầu ngang với mang tai người ngồi lái là được. 

Gương

Gương chiếu hậu là những con mắt giúp chúng ta quan sát phía sau và hai bên hông xe một cách dễ dàng nhất. Trong xe có gương hậu để tài xế quan sát phía sau và hai gương phụ ở ngoài để quan sát hai bên sườn xe.

Việc chỉnh gương cũng rất quan trọng và liên quan trực tiếp đến sự an toàn khi lái. Các bác có thể đọc trong bài viết Cách chỉnh gương chiếu hậu ô tô.

Vô Lăng

Giờ là lúc cần chỉnh ghế thêm một chút để có thể điều khiển vô lăng một cách thoải mái. Điều chỉnh ghế tương tự như bước tôi đã nêu trên.

Để kiểm tra xem đã ngồi phù hợp với vị trí vô lăng chưa, hãy đặt cả hai tay lên phía trên cùng của vô lăng, là phần xa nhất mà tay các bác cần với tới khi lái. Người lái ngồi quá gần hay quá xa đều ảnh hưởng và gây khó khăn cho việc điều khiển vô lăng. Vị trí lý tưởng là cánh tay và khuỷu tay tạo thành một đường cong mở ra một góc từ 120-140 độ.

Về cách đặt tay và kỹ thuật quay vô lăng, xem thêm trong bài viết Kỹ thuật đánh lái xe ô tô

Cửa xe

Các bác hãy nhớ trước khi di chuyển xe thì chúng ta phải kiểm tra để đảm bảo tất cả các cửa xe đều được đóng chặt nhé.

Cửa xe trong khoang buồng lái.

Khi mở cửa vào xe, nhớ quan sát bên cạnh và phía sau trước và kéo một lực vừa phải để cửa mở ra từ từ. Khi đã vào bên trong xe, phía bên tay trái có tay nắm, hãy kéo tay nắm 1 lực mạnh hơn để cửa được đóng chặt.

Nếu thử đẩy nhẹ vào cửa mà cửa không di chuyển gì thì nghĩa là đã đóng khít. Còn nếu có rung lắc, hay di chuyển thì cửa chưa đóng chặt, ta cần mở ra và sập vào mạnh hơn lần trước. Đồng thời, cũng nên kiểm tra xem cửa có bị vướng dây an toàn hay một thứ gì đó để bị kẹt nên không thể đóng chặt được không. Nếu có thì làm lại thao tác mở cửa, bỏ vật gây vướng, và sập cửa lại.

Lưu ý trước khi mở cửa ra đóng lại, các bác cần quan sát phía trước, và nhìn phía sau bằng gương phụ, nhìn ngang xem có xe hay người tham gia giao thông trên đường phía mình mở cửa xe hay không nhé.

Cửa bên khoang phụ (khoang khách ngồi)

Cửa bên phụ thì các bác kiểm tra bằng gương phụ. Nếu cửa đã đóng kín thì thấy trên gương phần cửa và khung xe thẳng tắp không có gờ gơn sóng. Nếu chưa đóng chặt thì chúng ta sẽ thấy mấp mô không phẳng đều.

Khi thấy nghi ngờ cửa đóng chưa chặt thì hãy nhờ người ngồi bên đó đóng lại cửa theo như hướng dẫn phía trên. Trường hợp đi một mình thì các bác đành chịu khó đỗ xe lại bên lề đường rồi bước ra ngoài, sang phía đó đóng lại.

Hầu hết trên các xe đời mới bây giờ có hệ thống cảnh báo cho bác tài bằng âm thanh hoặc hình ảnh chiếc xe màu đỏ bị mở cánh cửa trên mặt taplo. Nhìn hình ảnh sẽ giúp các bác biết được cánh cửa nào đang không được đóng chặt.

Dây an toàn

Một việc khác cần phải làm trong buồng lái là kéo dây an toàn choàng qua trước ngực và bụng, chốt vào đúng vị trí.

Dây an toàn giữ cho người ngồi trên ghế không bị văng về phía trước (gây va đập vào vô lăng, kính chắn gió) khi xe phanh gấp. Và hệ thống túi khí chỉ hoạt động khi nút dây an toàn đã được chốt. Có nghĩa là khi xảy ra va chạm mạnh, dây an toàn và túi khí sẽ giúp các bác hạn chế va đập về phía trước, nhờ đó giảm hoặc tránh được nguy cơ tử vong hay chấn thương phần đầu.

Mặc dù vậy, một trong những thói quen xấu của các bác tài nhà mình là không thắt dây an toàn khi điều khiển xe tham gia giao thông. Đó là do thói quen chủ quan cũng như sự thiếu hiểu biết đầy đủ về tính năng đầy đủ của dây an toàn.

Để nâng cao tính an toàn, trong luật có quy định cả người lái và người ngồi ghế phụ phía trước đều phải thắt dây an toàn khi tham gia giao thông. Tuân thủ luật là một chuyện, giữ an toàn cho mình và người đồng hành là chuyện còn lớn hơn nhiều, phải không các bác?


Trên đây là các thao tác cơ bản trong buồng lái, mà tài xế cần thực hiện khi ngồi vào ghế lái, nhất là với xe lạ.

Sau đây, tôi muốn chia sẻ tiếp những kỹ năng điều khiển xe cơ bản, được chia làm 3 loại như sau:

1. Điều khiển bằng chân

Các bác hãy nhớ vị trí từ trái qua phải của hệ thống điều khiển bằng chân là Côn, Phanh và Ga. Với xe số tự động thì không có chân côn (nhưng hiện thi bằng B2 thì phải dùng xe số sàn có chân côn).

Sử dụng chân côn, phanh, ga đúng cách
Sử dụng côn, phanh, ga

Cần lưu ý gót chân luôn chạm xuống sàn xe, và sử dụng phần trên của 1/3 chân đạp vào các vị trí của Côn, Phanh và Ga.

Chân trái chỉ dùng để đạp côn mà thôi. Kinh nghiệm với chân côn là “đạp vào nhanh, nhả từ từ”.

Còn chân phải là dùng để điều khiển phanh và ga. Phanh phía bên trái thường với bàn đạp lớn hơn, còn ga phía bên phải với bàn đạp nhỏ. Kinh nghiệm với chân ga là luôn nhẹ nhàng, từ từ ấn nhẹ như mình đang chạy lướt trên không trung ấy. Khi nhả hết chân ga thì chuyển ngay sang chờ sẵn ở chân phanh; khi cần là nhấn phanh ngay để đảm bảo chủ động an toàn.

Với xe số tự động thì chúng ta không sử dụng chân trái nữa, mà chỉ sử dụng một mình chân phải cho hai vị trí phanh và ga mà thôi. Để tránh trường hợp rồ ga vô ý mà báo chí vẫn gọi là  “xe điên” do ấn nhầm chân phanh thành chân ga, thì một lời khuyên bổ ích là các bác hãy tập thật nhuần nhuyễn chân phải “nhả ga là rà phanh” với gót chân luôn luôn đặt chạm sàn xe, tập 1 lúc cho quen chân trước khi chúng ta cho xe chuyển bánh.

Đọc thêm trong bài viết Kỹ thuật phanh xe ô tô cho người mới học lái

2. Điều khiển bằng tay

Đó là các hoạt động liên quan đến Vô Lăng, Hộp số và Phanh tay.

Điều khiển vô lăng

Có 3 cách thường được dạy phổ biến ở nước ta, trước hết các bác hãy tưởng tưởng vô lăng là một chiếc đồng hồ các vị trí này là ở 9:15 ,và 10:10 (như hình dưới). Về cơ bản chúng ta giữ hai tay ở phía nửa trên của vô lăng giúp lái xe dễ dàng và an toàn hơn.

Cầm vô lăng ở vị trí 10 giờ 10 phút Cầm vô lăng ở vị trí 9h15'
Cầm vô lăng vị trí 10 giờ 10 phút Cầm vô lăng vị trí 9 giờ 15 phút

Giữ tay lái một cách chắc chắn nhưng phải thoải mái, không nên nắm chặt quá sẽ làm các bác thấy bị căng thẳng và không thoải mái khi lái xe.

Xem hướng dẫn chi tiết về Kỹ thuật đánh lái xe ô tô.

Điều khiển phanh tay

Phanh tay là phanh phụ giúp giữ chiếc xe của các bác đứng im một vị trí khi cần dừng hoặc đỗ ở những đoạn đường dốc, hoặc trợ giúp phanh chân trong những trường hợp cấp bách. Thường phanh phụ được bố trí ở phần giữa xe, bên cạnh tay phải của tài xế.

Khi cần sử dụng, ta kéo cần phanh lên hết cỡ, đến khi không kéo được nữa thì thôi. Và muốn nhả phanh ra thì chỉ ấn vào nút trên cùng của cần phanh và hạ xuống là xong.

Đối với dòng xe tự động khi về chế độ P (parking) thì xe đã tự động có thêm chế độ hãm hộp số, chúng ta chỉ cần dùng thêm phanh tay khi đỗ trên dốc có độ dốc cao hay đang chở nặng mà thôi. Tuy vậy, bác nào cẩn thận cứ kéo phanh tay khi về số P thì cũng không thừa.

3. Điều khiển chức năng

Các hoạt động điều khiển phụ trợ như: gạt mưa, xi nhan, điều hòa, sấy kính, đèn pha, cốt... tôi sẽ nói ở các bài tiếp theo.


Trong bài viết này tôi đã trình bày những kỹ năng trong khoang lái mà người mới học lái xe cần nắm vững để làm cơ sở cho những kỹ thuật khó hơn. Hy vọng đem lại được những thông tin bổ ích cho các bác.


Chuyển từ Kỹ năng trong buồng lái về Hướng dẫn lái xe ô tô

Chuyển từ Kỹ năng trong buồng lái về Trang chủ

Bạn thấy thích bài viết này? Hãy chia sẻ với bạn bè:

Top