Kỹ thuật đánh lái xe ô tô

Kỹ thuật đánh lái xe ô tô là một nội dung cơ bản, quan trọng khi học lái xe. Có lẽ đây là một trong những bài học lái xe đầu tiên mà bạn được dạy ở trường.

Tất nhiên khi mới làm quen, bạn cũng chưa cần phải quá gò bó vào kỹ thuật đánh lái. Thay vào đó nên ưu tiên cho việc quan sát và điều khiển xe một cách tổng thể.

Sau một thời gian quen dần với tay lái, bạn sẽ dần hiểu cách phối hợp các thao tác cho phù hợp. Hiển nhiên việc nghe giáo viên hướng dẫn, và tìm hiểu những tài liệu hữu ích sẽ giúp bạn nhanh chóng làm quen và có được kỹ năng tốt ngay từ giai đoạn ban đầu. Và bài viết này là một tài liệu giúp bạn làm điều đó.

Khi lần đầu làm quen với xe bạn sẽ được hướng dẫn...

Cách cầm vô lăng

Không có quy định bắt buộc về cách cầm vô lăng. Bạn có thể cẩm ở vị trí nào thoải mái và an toàn là được. Tôi sẽ trình bày cách cẩm lái phổ biến dưới đây.

Nếu tưởng tượng vô lăng là mặt đồng hồ hình tròn, thì có 2 vị trí đặt (tay phải và tay trái) nhiều người sử dụng là 10:10 và 9:15 như dưới đây.

Cầm vô lăng ở vị trí 10 giờ 10 phút Cầm vô lăng ở vị trí 9h15'
Cầm vô lăng vị trí 10 giờ 10 phút Cầm vô lăng vị trí 9 giờ 15 phút

Về cơ bản, người lái xe nên đặt tay ở nửa trên của vô lăng. Tuy vậy, bạn cũng không nên đặt ở vị trí cao quá, dễ mỏi tay và lỡ chẳng may có va chạm mạnh mà túi khi bung ra sẽ rất dễ hất tay văng vào mặt. Cũng không nên để tay thấp quá ở nửa dưới vô lăng, vì như vậy sẽ khó đánh lái do lực của tay yếu (bạn thử sẽ biết).

Sau này khi đã có kinh nghiệm hơn, thì trùy trường hợp cụ thể có thể dùng một số vị trí khác phù hợp.

Chẳng hạn khi lái xe đường trường, nếu điều kiện đường đẹp, an toàn, thì bạn có thể đặt ở vị trí 8:20 giúp tay đỡ bị mỏi do phải cầm lái trong thời gian dài. Hoặc bạn cũng có thể lái bằng một tay khi cần ngoảnh người lại nhìn phía sau (sẽ đề cập thêm ở phần dưới).

Ngoài 2 vị trí phổ biến tôi vừa nêu trên, nhiều trường lái xe cũng dạy học viên đặt tay ở vị trí 10:15. Trước đây khi tôi học ở C500 - Hà Nội, thầy giáo cũng dạy như vậy. Vị trí này khá thoải mái, và thuận tiện cho việc sử dụng số tay.

Một số điểm bạn nên lưu ý khi cầm lái:

  • Cầm vô lăng chắc chắn, nhưng thoải mái. Cầm chặt quá sẽ không thoải mái, chóng mỏi tay, và dễ làm bạn căng thẳng.
  • Nên cầm vô lăng bằng cả hai tay, trừ trường hợp một tay phải cần đặt sẵn cần số khi đường đông phải lên xuống số liên tục, hoặc khi đi đường dài có thể tạm nghỉ thư giãn một tay (khi thấy có đủ an toàn).
  • Không cầm lái ở tư thế bắt chéo tayvì sẽ gây vướng, và không an toàn (trường hợp đánh lái bắt chéo tay có thể xem là ngoại lệ).

Các cách đánh lái

Đánh lái là cách thức quay vô lăng sao cho xe di chuyển theo hướng mong muốn.

Kỹ thuật đầu tiên người mới học lái cần biết và nắm vững là muốn xe tiến về hướng nào, thì đánh lái sang phía đó. Cụ thể hơn, muốn xe tiến sang bên trái, thì quay vô lăng sang trái - ngược chiều kim đồng hồ. Muốn xe hướng sang phải thì ta làm ngược lại.

Với đánh lái khi xe tiến lên, đa phần các bạn học viên đều nắm được quy tắc trên không mấy khó khăn. Nhưng với trường hợp đánh lái khi lùi thì rất nhiều người mới học lại lóng ngóng không định hình được phương hướng, và đôi khi lại đánh ngược hướng cần thực hiện. Thực ra, quy tắc tôi nêu trên vẫn áp dụng, chỉ là cách hiểu mà thôi: muốn xe lùi về phía trái thì đánh lái sang trái - ngược chiều kim đồng hồ (giống như khi tiến). Và hướng ngược lại cũng vậy.

Khi đánh lái với góc nhỏ, như khi lái xe trên đường trong điều kiện bình thường, chỉ cần đánh nhẹ lái để giữ hướng xe, thì nguyên tắc là dùng tay đẩy thay vì kéo. Nghĩa là đánh lái sang trái thì dùng tay phải đẩy ngược chiều kim đồng hồ, và ngược lại.

Trong trường hợp muốn đánh lái nhiều (khi rẽ, quay đầu…), thì bạn cần phải quay vô lăng với góc quay lớn. Hiện có 3 cách đánh lái phổ biến với góc quay lớn: kiểu kéo đẩy, bắt chéo tay, đánh lái bằng một tay. Tôi sẽ trình bày chi tiết trong phần tiếp theo.

Đánh lái trái kiểu kéo - đẩy

Tôi xem tài liệu thì thấy đây là kỹ thuật đánh lái xe ô tô hay dùng ở Tây. Còn ở Việt Nam hình như ít thấy các thầy dạy. Nhưng bạn vẫn nên tìm hiểu để ứng dụng khi cần. Cách này còn gọi vui là kiểu “đùn chun quần”.

Từ tư thế cầm vô lăng, chẳng hạn ở vị trí 9:15, bạn xoay tay lái theo hướng cần thiết. Chẳng hạn, nếu muốn rẽ trái, sẽ phải đánh lái theo chiều ngược chiều kim đồng hồ.

Khi đó, tay phải đẩy từ vị trí 3h hiện tại lên hướng 12h. Trong lúc đó tay trái buông lỏng và đón ở vị trí 12h. Sau đó, tay trái quay tiếp xuống vị trí 6h, cùng lúc đó tay phải buông lái và đón ở vị trí 6h từ tay trái.

Tay phải lại đưa vô lăng lên vị trí 12h và tay trái di chuyển lên đón lái ở đó.

Lặp lại các bước trên cho đến khi đánh hết lái, hoặc đến khi xe chuyển đến hướng cần thiết thì chuyển sang thao tác giữ, và trả lái.

Nếu muốn xe rẽ sang phải, cách làm cũng tương tự, nhưng ngược hướng với các bước nêu trên mà thôi.

Đoạn clip dưới đây minh họa cách đánh lái kiểu kéo - đẩy. Dù hình ảnh thực hiện trên xe có tay lái bên phải (tay lái nghịch), nhưng vẫn có thể giải thích rất rõ thao tác quay vô lăng.

Đánh lái bắt chéo tay

Bạn có thể xem video dưới đây về kỹ thuật đánh lái ô tô kiểu bắt chéo tay. Và cả cách dùng đĩa ăn để luyện tập.

Cách này thao tác cũng có phần giống như cách kéo-đẩy nêu trên, nhưng điểm đón bắt không trùng nhau. Tay đón vắt quá qua tay trả lái, tạo nên tư thế bắt chéo tay hình chữ X.

Giả sử bạn muốn đánh lái sang bên trái, theo như tôi giới thiệu lúc đầu, bạn cần quay tay lái sang phía trái, nghĩa là ngược chiều kim đồng hồ.

Từ vị trí ban đầu, chẳng hạn 9:15: tay phải từ vị trí 3h đẩy vô lăng ngược chiều kim đồng hồ đến khoảng vị trí 10h. Lúc này tay trái đón lái và đặt vào vô lăng vào vị trí khoảng 2h (thay vì 12h như cách Kéo-đẩy phía trên). Nhả tay phải chuyển đến vị trí 6h để đón, tay trái bắt đầu quay vô lăng đến vị trí 6h chuyển cho tay phải.

Tay phải tiếp tục quay đến vị trí 10h, và lặp lại chu trình trên đến khi muốn dừng, hoặc khi đánh hết lái đợi xe di chuyển đến hướng cần thiết, thì trả lái.

Ưu điểm là mỗi lần đón trả giữa 2 tay, góc quay vô lăng lớn hơn, vì thế tốc độ thực hiện cũng nhanh hơn, phù hợp với khi cần đánh lái gấp với góc quay lớn. Nhược điểm là trông 2 tay đan vào nhau không được thẩm mỹ lắm, và nhỡ không may bị va chạm túi khi bung ra, thì “ăn đủ” hai tay vả vào mặt.

Cách này tôi thấy hiện đang được các trung tâm ở Việt Nam dạy phổ biến cho học viên, mặc dù vẫn có nhiều người không đồng tình và cho là “xấu”.

Đánh lái một tay

Là cách sử dụng một tay phải hoặc trái để đánh lái. Với người mới học lái, bạn không nên sử dụng cách này trừ một số trường hợp bắt buộc. Chẳng hạn như phải xoay người sang một bên đề nhìn về phía sau khi lùi xe, khi đó cần phải buông một tay khỏi vô lăng. Hoặc những khi một tay giữ vô lăng, một tay thực hiện các thao tác khác như: ra vào số, bật xi nhan, gạt nước...

Trả lái

Sau khi xe quay gần đến hướng mong muốn, bạn phải quay vô lăng ngược với hướng đánh lái ban đầu để bánh xe trở về tư thế thẳng, giữ hướng mới.

Trả lái thực ra là đánh lái theo hướng ngược lại. Nghĩa là bạn thực hiện thêm thao tác ngược lại với hướng ban đầu để đưa bánh xe thẳng, và thân xe giữ theo hướng vừa đạt được.

Với những xe đời mới hiện nay, đa phần đều trang bị hệ thống tự động trả lái. Bạn chỉ cần buông lỏng tay, vô lăng sẽ tự trả về vị trí thẳng lái. Khỏe! Nếu muốn trả nhanh hơn, thì dùng tay đẩy thêm cho nhanh.

Đánh lái kiểu xoa tay

Đánh lái kiểu xoa tay trên vô lăng được các bác tài có kinh nghiệm, nhất là với dân chuyên nghiệp thích sử dụng.

Tuy vậy, vẫn có nhiều người không thích, hoặc không tán thành kiểu này.

Tôi có dùng thì thấy cũng hay, vì tiện và có vẻ gì đó hoa mỹ của “nghề” ôm vô lăng. Tất nhiên, không nên lạm dụng, hoặc cố quá khi kỹ năng chưa phù hợp, nhất là với người mới học.

Một số lưu ý khi đánh lái

  • Không nên đánh lái chết, vì như vậy nhiều khả năng gây hại lốp và hệ thống lái, cũng như dễ mất phương hướng khi xe chuyển động lại. Xem thêm bài Không nên đánh lái chết.
  • Hạn chế đánh hết lái, nếu bắt buộc thì cũng không nên quay vô lăng quá mạnh (nghe kêu cái kịch) và ghì chặt quá lâu. Tốt nhất là khi vừa vào hết lái thì trả lái lại một chút.
  • Hạn chế đánh lái mạnh khi xe đậu sát mép vỉa hè, vì như vậy có thể ép vào lốp xe, hoặc mép vỉa hè chém vào gây hại lốp.
  • Không buông cả 2 tay khỏi vô lăng khi lái xe, dù với bất kỳ lý do nào. 

Trong bài viết này, tôi đã trình bày khá chi tiết các kỹ thuật đánh lái xe ô tô, cùng những lưu ý có liên quan đến thao tác này. Hy vọng bạn tìm thấy thông tin hữu ích.


Chuyển từ Kỹ thuật đánh lái xe ô tô về Hướng dẫn lái xe ô tô

Chuyển từ Kỹ thuật đánh lái xe ô tô về Trang chủ

Bạn thấy thích bài viết này? Hãy chia sẻ với bạn bè:

Top